هر روز!
هر روز!

اتومبیل،مظهر فردیت در جامعه بزرگ جامعه مدرن امروز ساختار بندی

اتومبیل،مظهر فردیت در جامعه بزرگ جامعه مدرن امروز ساختار بندی

اتومبیل،مظهر فردیت در جامعه بزرگ
جامعه مدرن امروز ساختار بندی خاصی دارد که در این چهارچوب مشخص قابل تعریف و بررسی است.این ساختار از عناصر و ابزارهایی سخن می گوید که به نوعی ماهیت جامعه مدرن و شهر مدرن را تشکیل می دهند.مسلما زندگی در جامعه مدرن مقتضیات خاص خود را می طلبد و در بسیاری از موارد  می بایست به بهره گیری از ابزارهای جامعه مدرن، تن داد.از جمله ابزار و عناصر مهم زندگی در شهرهای بزرگ، اتومبیل است که در جامعه ما به دلیل شرایط خاص جامعه شهری و استفاده نسبتا کمتر از وسایل حمل و نقل عمومی،نسبت به سایر نقاط دنیا،این مساله جایگاه خاصی را در زندگی اشغال میکند و تقریبا از ضروریات مهم زندگی روزمره تلقی می شود. .بسیاری از کارشناسان محیط زیست غالبا اتومبیل را در تقابل با مناطق سرسبز و ارزشهای آن میدانند و آنرا دشمن اصلی طبیعت قلمداد می کنند و از این موضوع ابراز ترس و اضطراب می کنند.حال آنکه شناسایی ابعاد فرهنگی و روان شناختی آن نیز از اهمیت خاصی برخوردار است .از این مبحث نکته ای که به نظر می رسد این است که به هر حال اتومبیل بخشی از گفتمان تکنولوژی است. فلذا در این زمینه هم احتمالا باید نوعی آشتی و پیوند میان تکنولوژی و سنت برقرار شود.هر چند نوعی تحمیل در این ارتباط وجود دارد، اما خصلت جامعه مدرن حتی دوستداران طبیعت را وادار به تن دادن به خواسته خویش میکند.اما نکته مهمتر در این رابطه تغییرات فرهنگی و اجتماعی است که در سطح جامعه ما رخ داده است و به نوعی موجب افزایش روحیه مصرف گرایی در جامعه شده است.که صنعت جذاب اتومبیل در این زمینه از قدرت زیادی برخوردار است و در سالهای اخیر با توجه به واردات آسانتر اتومبیلهای خارجی و کاهش برخی تعرفه ها،هر روزه شاهد انواع و اقسام جدیدتر اتومبیل های مدرن در جامعه هستیم.مسلما چنین تغییر و تحولی به لحاظ فرهنگی، مسائل و موارد زیادی  را به دنبال دارد که بررسی همه جانبه آن  جای بحث بسیار دارد و به جهتی در راستای ارتقای فرهنگی یا به نوعی فرهنگ سازی در جامعه، موثر است.اینکه آیا اتومبیل مظهر مصرف گرایی و تجمل گرایی است یا وسیله ای برای آسان کردن رفت و آمد افراد؟با توجه به اینکه اخیرا تماشای انواع ماشین های مدرن در سطح شهر(خصوصا مناطق شمالی و مرکزی تهران) به رسومات زندگی روزمره مان تبدیل شده، بد نیست در مورد اتومبیل نکات بیشتری را بدانیم.البته هدف این مقاله بیشتر این است که ما را با ابعاد پدیده اتومبیل مدرن آشنا سازد ،که اگر اینگونه به آن بنگریم شاید قبل از آنکه از زیبایی و تجهیزات آن دچار نوعی شیفتگی و فریفتگی شویم، توجه کنیم که تکنولوژی با چه برنامه ریزی عظیم و دقیقی ما را برده و اسیر خود کرده است.همچنین چون اتومبیل ــ  هم از نظر مادى و هم از نظر نمادین واجد اهمیتى اساسى در فرهنگ عامّه است ــ در مقاله حاضر به عنوان یک نمونه مورد بحث قرار مى‏گیرد، لیکن برخى از نکاتى که مطرح خواهند شد ممکن است در مورد فهم نگرشهایمان درباره سایر اشکال فنّاورى (از قبیل فنّاورىِ اطلاعات و نیز انواع فنّاوریهاى پزشکى) نیز مصداق داشته باشند.
اما آنچه در رابطه میان انسانها و تکنولوژی مهم است اینکه انسانها در برابر تکنولوژی در بسیاری از موارد با نوعی احساس دوگانه مواجه هستند که از طرفی دیدگاه مثبت و از طرفی دیدگاه منفی آنان را نسبت به تکنولوژی پررنگ می کند. فلذا این امر مانع بحث و نگرش عقلانی در این مورد می شود و به این ترتیب افراد آنچنان مسحور اتومبیل می شوند که مظاهر عقلانیت و ارزش را به کلی نادیده می گیرند و در برخی موارد آنچنان سر تسلیم فرود می آورند  که ارزش ها و رفتارهای وزین فرهنگی را نادیده گرفته و به نوعی اشاعه دهنده رفتارها و الگوهای عمل خاصی می شوند در این راستا که به طور کلی اتومبیل را هویت دهنده معرفی می کنند. این مسئله ای است که در شهر های بزرگی همچون تهران در بسیاری از موارد به وضوح قابل مشاهده است.
آری، ممکن است گه‏گاه چنین به نظر برسد که گویا مشکل فنّاورى فقط این است که ما آن را ــ به رغم صدمه فراوانى که به دنبال دارد ــ زیاده از حد ارزشمند مى‏شماریم. در پاره‏اى موارد، این نوع نگرش را به درستى مى‏توان «فن‏دوستانه» نامید، زیرا از تخیلى سرچشمه مى‏گیرد که در آن، فنّاورى موضوعی آرمانى‏شده که از قدرت جادویی برخوردار است و فرد به سبب خودشیفتگى مى‏تواند خود را با آن هم‏هویت سازد. این ذهنیت به وضوح مانع بزرگى براى پرورش شعور فرهنگی است، چرا که زیانهاى فنّاورى را انکار و یا تمسخر مى‏کند.و یا هویت افراد انسانی را در یک چهارچوب آهنین خلاصه می کند.
 
مى‏توان استدلال کرد که مهمترین فنّاورىِ مدرن، در اتومبیلِ سوارى تجسم یافته است. اهمیت فنّاورىِ یادشده از بزرگىِ جهانىِ صنعت اتومبیل‏سازى و حرفه‏هاى وابسته به آن، و نیز از تحولات اجتماعى و فرهنگى‏اى ناشى مى‏شود که گسترش استفاده از اتومبیل را امکان‏پذیر و یا تحمیل کرده است. همگى به خوبى مى‏دانیم که اتومبیل، از زمان پیدایش آن در اواخر قرن نوزدهم، مصداق احساساتِ فن‏دوستانه بوده است. این احساسات در واقع از جمله عواملى بوده که در زمانه ما اتومبیل را در بسیارى از مکانها به اُبژه مادى غالب تبدیل کرده است.
دلبستگى‏اى که به ویژه مردان به اتومبیلشان دارند،

برای ارسال اولین نظر کلیک کنید