مسیر سبز
مسیر سبز

اخبار در ایران با اعمال شاقه!

اخبار در ایران با اعمال شاقه!

اخبار در ایران با اعمال شاقه!




هفته‌نامه حاشیه:  پدران ما عادت داشته (و البته هنوز دارند) که به صرافت اخبار ساعت 14 را ببینند. در واقع برای دیدن اخبار این ساعت با هیچ کس شوخی ندارند. از آن روزها که گوینده های کلاسیک خبر ساعت 14 این را پایه گذاشتند که برای شنیدن خبر یا حیاتی را می بینند یا بابان یا افشار را، حالا این دیدن خبر در این ساعت هم رسمی شده است برای خودش. بیش از سه دهه از آن روزها گذشته و تلویزون امروز شباهت چندانی به آن روزها ندارد. شبکه های مختلف ماهواره ای هم با خبرها و سیاست های خبری شان پای سفره های مردم نشسته و جا را برای اخبار ساعت 14 و 21 ایران تنگ کرده اند.

رسانه ملی هم تقلا می کند که نوآوری کند و حقوق و سابقه خود را از مردم پس بگیرد. «محمدرضا حیاتی» یکی از سه ضلع مثلث این گوینده های قدیمی خبر، برای یک گفتگویی بی پرده و بی تعارف دعوت «حاشیه» را پذیرفت و آمد تا با او به گفتگو بنشینیم. حیاتی در این گفتگو از روزهای تلخ و شیرین اش گفت و مثل فرزندی دلسوز به نقد پدر رسانه ای اش پرداخت. وقتی خداحافظی می کرد، گفت: «آن روزها، وقتی از صدا و سیما بیرون می آمدم واقعا حال خوبی نداشتم. تا مدت ها از مردم خودم را مخفی نگه می داشتم اما من هم دلایل خودم را داشتم.» نگفت چه روزی، فقط گفت: «بگذریم. خیلی عذاب کشیدم. من خیلی احساساتی ام.»

دوره ای که شما وارد بخش خبری صدا و سیما شدید، دوره حساسی از تاریخ کشور بود. به هر صورت تازه انقلاب شده بود و همه چیز دستخوش تغییرات اساسی و بنیادینی بود. آن زمان شیوه انتخاب و گزینش و در نهایت جذب مجریان خبر به چه صورت بود؟

- من سال 59 وارد رادیو شدم، آن هم به خاطر علاقه ای که به این هنر داشتم. حتی چند وقتی هم به عنوان بازیگر در نمایشنامه های رادیویی آن سال بازی کردم اما علاقه من همواره بیش از اینها به مجری گری و به خصوص مجری خبر سیاسی بود. سال 60 بالطبع به خاطر نیازی که آن زمان بود، پیشنهاد شد که به این حوزه معاونت سیاسی بروم. به هر صورت همانطور که شما گفتید آن زمان سال های اولیه انقلاب بود و خیلی از نیروهای این بخش در سازمان پاکسازی شده بودند یا خودشان رفته بودند و به همین خاطر به شدت کمبود نیرو احساس می شد. شیوه گزینش و انتخاب هم در بسیاری موارد سختگیرانه تر از امروز بود. جو سیاسی کشور نیروهای همسو با انقلاب را طبیعتا می خواست و از طرف دیگر با همه کمبود نیرویی که وجود داشت، سختگیری های فنی هم بسیار زیاد بود. این شروع کار ما بود. آن زمان اینطور نبود که با رابطه ها کار پیش برود. حساسیت های زیاد و بدون تعارفی وجود داشت که در واقع فیلترهای عبور یک نیرو برای رسیدن به عرصه مجری گری در بخش خبر بود. طبیعتا گزینش های غیرفنی هم وجود داشت که من فکر می کنم برای آن زمان ضروری به نظر می رسید. به این مسئله هم اشاره کنم که سختگیری هایی که در حوزه جذب نیرو از نظر مهارت های فردی وجود داشت و امروز بسیار کمتر و سهل انگارانه تر وجود دارد، خبر و مجریان خبری معرفی کرد که استانداردهای رسانه ای داشتند. به عقیده من اگر آن سختگیری های فنی امروز هم وجود داشت، وضع ما در حوزه مجریان خبر به اینجا نمی رسید.



شما آن زمان هیچ مهارت یا آموزشی دیده بودید؟ یا بعد از جذب، آموزش های ضمن خدمتی داشتید؟

- بله، تا سال ها این آموزش ها که شامل نحوه اجرا، فن بیان و ... بود، ادامه داشت یعنی ما مدام تحت آموزش بودیم و خودمان را با شیوه های درست به روز می کردیم.

با توجه به اینکه به قول گفته شما، خیلی از پیشکسوتان و افراد با سابقه در این بخش از صدا و سیما پاکسازی شده بودند یا ... چه کسانی این آموزش ها را به شما و همکارانتان می دادند؟

- بله، تقریبا همه رفته بودند ولی خوشبختانه کسانی هم بودند که همچنان با سازمان همکاری می کردند، اگرچه خودشان جلو دوربین نبودند اما در بخش آموزش به ما تازه کارهای آن زمان کمک می کردند. یکی از این چهره های باسابقه و پیشکسوت که به گردن خیلی از ما حق دارد، استاد «منانی» بود که خودشان هم جزو اخبارگویان حرفه ای بودند و هم واقعا از دوبلورهای باسابقه و کارکشته. زمانی هم که من جذب شدم حین خدمت مدام تحت آموزش بودیم و البته این را هم بگویم که خودمان هم سعی می کردیم نه تنها تنبلی نکنیم بلکه با مطالعه و سختکوشی نسبت به کاری که می کنیم، موظف باشیم. متاسفانه امروز اگر تلویزیون را نگاه کنید، می بینید که چقدر این تسلط نداشتن علمی و سواد مجریان به ذوق و ظرافت کار یک مجری لطمه می زند و باعث می شود بیننده به هیچ عنوان رغبت نکند که به یک گوینده دل بدهد یا حتی فقط بخواهد شنونده اش باشد چون به عقیده من این یک هنر است و همینطور نمی شود به هر کسی در این حوزه لقب هنرمند داد.

شما از زمانی که در این بخش مشغول بوده اید هیچ وقت پیش آمده که در تدوین و تنظیم یک خبر دخالت داشته باشید؟ در خیلی از شبکه های خبری دنیا این اتفاق می افتد که سوژه های خبری در تحریریه مطرح می شود و در واقع خروجی آنچه روی آنتن می رود، حاصل یک کار جمعی است؟

- خیر، خیلی کم. حتی می توانم بگویم هیچ وقت این اتفاق نیفتاده است. خبر در اتاق های خاصی و از طرف افراد خاصی تهیه، تنظیم و به دست ما می رسید. متن اخبار چیزی حدود یک ساعت و نیم قبل از آنکه روی آنتن برویم به دست ما می رسید. ما فقط گاهی وقت ها می توانستیم با هماهنگی با دبیر آن بخش خبری، کمی خبر را ویرایش کنیم و به اصطلاح آن را به لحن خودمان نزدیک کنیم تا خبر خوشخوان تر باشد. امروز هم بعید می دانم چنین چیزی وجود داشته باشد. حتی گوینده های جوان خبر همچین مسئله ای را تجربه نمی کنند. البته من حرفی که شما می زنید را کاملا متوجه می شوم و به نظر من شرایط ایده آل و درست هم همان چیزی است که شما می گویید. همانطور که گفتم من به خاطر علاقه ای که دارم، شبکه های رادیویی و تلویزیونی ا

برای ارسال اولین نظر کلیک کنید