مسیر سبز
مسیر سبز

ارزش های «حتي سگ‌ها» روزنامه اعتماد: رمان «حتي سگ‌ها» با

ارزش های «حتي سگ‌ها» 
 روزنامه اعتماد: رمان «حتي سگ‌ها» با

ارزش های «حتي سگ‌ها»
روزنامه اعتماد: رمان «حتي سگ‌ها» با داشتن دو نام بر پيشاني خود: جان مك‌گرگور (نويسنده) و نازنين سيف‌الهي (مترجم)، به همراه لوگوي نشر «روزگار» و درج برنده جايزه سامرست موآم روي جلد هم نمي‌توانست وسوسه‌ات كند به خريدنش، اما شايد عنوان كتاب مجابت كند كه آن را ورق بزني؛ بخش‌هايي از رمان را كه مي‌خواني، ترجمه خوب، نثر زيبا و لحن و زبان محاوره‌يي راوي اول‌شخص جمع (ما)، تو را با يك نويسنده و مترجم حرفه‌يي مواجه مي‌كند و همين اتفاق نيز مي‌افتد: كتاب در بيست‌ويكمين دوره جايزه فصل كتاب ايران عنوان بهترين ترجمه را از آن خود كرد و از سوي ديگر خود رمان نيز علاوه بر جايزه سامرست موآم، جايزه ايمپك دوبلين به عنوان گران‌ترين جايزه ادبي جهان را به دست آورد.

«حتي سگ‌ها» درواقع دريچه و دنياي ديگري را به روي خوانندگانش باز مي‌كند: داستان زندگي آدم‌هايي در زنجيره‌يي از روايات شكسته/بسته و تكه‌تكه؛ روايتي از زندگي انسان‌هايي پاي در گِل، كه در پيچاپيچ روزمرّگي و در لابه‌لاي چرخ‌دنده‌هاي زندگي اجتماعي، نوميد و درمانده مي‌ميرند، عشق‌هاشان به خاطر نيازهاي قوي‌تر، سرخورده و نابود مي‌شود و جسم و روح‌شان از مصرف مواد مخدر و نوميدي و يأس و بي‌اعتنايي نسبت به دنياي گسترده‌تري كه اطراف‌شان را احاطه كرده، تخريب مي‌شود. جان مك‌گرگور، نويسنده 38ساله بريتانيايي، تاكنون سه رمان و يك مجموعه‌داستان نوشته: «اگر كسي چيز به‌دردخوري نگويد، چه؟»، «راه‌هاي بسيار براي شروع» و «اين اتفاقي نيست كه براي يكي مثل تو بيفتد». وي علاوه بر جايزه ادبي بتي‌تراسك، دوبار نيز نامزد جايزه بوكر شده: يك‌بار براي نخستين رمانش، وقتي تنها 26 سال‌ داشت و عنوان جوان‌ترين نامزد جايزه بوكر را از آن خود كرد، و يك‌بار ديگر براي رمان «حتي سگ‌ها». آنچه مي‌خوانيد حاصل يك مصاحبه بلند و طولاني در يك پروسه چندماهه با اين نويسنده بريتانيايي است، كه از زواياي مختلف به فرهنگ ايران و سپس بريتانيا نگاه مي‌كند و درنهايت آنچه را شايد در اين پرسش و پاسخ‌ها بتوان يافت تا شما را مجاب كند «حتي سگ‌ها» را بخوانيد!

آقاي مك‌گرگور، اگر بخواهيد بيوگرافي مختصري از خودتان بنويسيد چه چيزهايي مي‌نويسيد كه همه ابعاد زندگي و زمانه‌ «جان مك‌گرگور» را در يك پاراگراف نشان دهد؟

من در سال 1976 در برمودا به دنيا آمدم، اما بيشتر عمرم را در انگلستان زندگي كردم. در نورفولك بزرگ شدم و به دانشگاه برادفورد رفتم و در حال حاضر در ناتينگهام زندگي مي‌كنم. نخستين رمان من، «اگر كسي درباره چيزهاي خوب حرف نزند»، در سال 2002 منتشر شد و كتاب پنجم من نيز تا سال 2015 منتشر مي‌شود.



نوشتن را از كجا شروع كرديد؟ چه چيزي موجب شد كه به نوشتن روي بياورد؟

من به دانشگاه رفتم تا رشته سينما و توليد تلويزيوني را دنبال كنم، اما در آنجا متوجه شدم كه توانايي اصلي من در نوشتن فيلمنامه‌ها و متن برنامه‌هاست، نه در توليد فيلم. همچنين متوجه شدم كه كار تيمي و همكاري‌هاي پشت صحنه بسيار دشوار است و من فاقد صبر و شكيبايي لازم براي كارهاي پشتيباني توليد فيلم هستم. به همين دليل تمام وقت خود را به نوشتن اختصاص دادم.

شما با 38 سال سن دو بار نامزد جايزه بوكر شده‌ايد، آن‌هم براي نخستين رمان‌تان و از سوي ديگر به عنوان جوان‌ترين نامزد بوكر نيز شناخته شده‌ايد. جوايز متعددي هم گرفته‌ايد از جمله ايمپك دوبلين. اين موفقيت‌ها بدون شك كار شما را سخت‌تر خواهد كرد.

من سعي مي‌كنم، تا آنجا كه ممكن است، كار نوشتن را به دو بخش تقسيم كنم: بخش نگارش كتاب و بخش فروش آن. فروش براي من بسيار جدي است؛ چرا كه اين كار منبع اصلي درآمد من به شمار مي‌آيد و از طرفي اگر كتاب‌ها به فروش نروند، افراد بسيار كمي ممكن است اين كتاب‌ها را بخوانند. هدف از نوشتن يك كتاب آن است كه با خواننده ارتباط برقرار كند، بنابراين من نياز به خوانندگاني دارم كه كتاب مرا بشناسند و از وجودش باخبر باشند تا اين ارتباط برقرار شود. اما بخش فروش كتاب، به‌شدت براي بخش نگارش آن مزاحمت ايجاد مي‌كند و به نوعي مانع آن مي‌شود، شما براي نوشتن يك كتاب، نياز داريد كه تنها، بي‌دغدغه، گاه از خود بي‌خود و هميشه آرام باشيد. بنابراين جايزه‌ها بسيار هيجان‌انگيزند و باارزش و نظراتي كه مردم در مورد كتاب مطرح مي‌كنند، مي‌تواند بسيار راضي‌كننده و خوشايند باشد، اما وقتي مي‌نشينم تا چيزي بنويسم همه اين مسائل را بايد از ذهنم دور كنم.

تصويري كه هميشه در ذهن شما نسبت به ايران و مردم ايران بوده چيست و اين‌ تصويرها بيشترشان از كجا نشات گرفته‌اند؟ و چقدر با نويسنده‌هاي كلاسيك و معاصر ايراني آشناييد يا اثري از آنها خوانده‌ايد؟

در مورد ايرانيان برخي تفكرهاي كليشه‌يي وجود دارد؛ مثلا اينكه آنها غريبه‌ها را دوست دارند. اگر به تاريخ و فرهنگ غني ايران و تاثير آن بر فرهنگ‌هاي ديگر نگاه كنيم، به نظر مي‌رسد اين رفتار در حال حاضر نيز وجود دارد. در عين حال مثل خيلي از ملل اين براي ايرانيان مهم است كه بدانند در مورد آنها چگونه فكر مي‌كنند. آنها به گذشته ما علاقه‌مندند و در مورد حوادث اخير احساسات پيچيده‌يي دارند. اين نوع نگاه و رفتار در مورد ادبيات، شعر، سينما و تئاتر ايران نيز صادق است. اما از اينها كه بگذريم، تصوير من از ايران پيچيده است و البته مي‌دانم، كه بسيار محدود است. از دوران كودكي، من با تصاويري از اخبار و روزنامه‌ها، همچنين اخبار و حوادث مهم اخير آشنا بوده‌ام: اشغال سفارت امريكا، مراسم تشييع امام خميني(ره)، اين تصاوير كه هميشه بيشتر مربوط به تهران بوده تا اينكه مربوط به گستره وسيع‌تري از كل ايران باشد، اين كشور را براي من سرزميني بسيار متفاوت و اغلب بسيار خشمگين معرفي كرده است.

تنها كتابي كه فعلا از آثار شما در ايران ترجمه شده رمان «حتي سگ‌ها» است كه موفق شد عنوان بهترين ترجمه فصل ايران را نيز از آن خود

برای ارسال اولین نظر کلیک کنید