هر روز!
هر روز!

تعلیم و تربیت در دوره ساسانی چگونه بود؟ تعلیم و

تعلیم و تربیت در دوره ساسانی چگونه بود؟ 
 تعلیم و

تعلیم و تربیت در دوره ساسانی چگونه بود؟
تعلیم و تربیت در دوره ساسانی چگونه بود؟ : تعلیم و تربیت در دوره ساسانی چگونه بود؟
: تعلیم و تربیت در دوره ساسانی چگونه بود؟
یران :یکی از علوم متداول و پیش رفته در دوران ساسانیان علم نجوم و هیئت بود
 
بنا به گزارش : تعلیم و تربیت در دوره ساسانی چگونه بود؟ عصر ساسانی یکی از درخشان ترین دوره های فرهنگ و دانش ایران پیش از اسلام می باشد و بسیاری از پژوهندگان و دانشمندان برآنند که ریشه و شالوده تمدن و نهضت های علمی و دانشهای اسلامی ، همین فرهنگ و دانش ایرانی بوده است، زیرا نوشته ها و کتابهای علمی پهلوی و همچنین کتابهای یونانی و هندی که به زبان پهلوی برگردانده شده بود ، به عربی ترجمه و پایه و مایه فرهنگ اسلامی گردید.
در پایان این مقاله سعی خواهد شد که برای تأیید این موضوع به آراء و عقاید دانشمندان و پژوهندگان دوره اسلامی و خاورشناسان قرون اخیر تا اندازه ای که مجال سخن باشد اشاره گردد. جنبشهای علمی و پیشرفتهای فرهنگی ایران در عهد ساسانی از زمان اردشیر ، بنیان گذار شاهنشاهی ساسانی و شاپور اول آغاز و در دوران فرخنده و طلائی خسرو انوشیروان به برترین پایه و اوج خود رسید ، تا آنجا که ایران در بین کشورهای مشرق زمین از این لحاظ نیز در اعداد بزرگترین و برجسته ترین دولت جهان شمرده می شد.
 پادشاهان این دودمان، آنهائی که دانش پژوه و دانش پرور بوده اند از تجلیل و تشویق دانشمندان، خواه ایرانی و غیر ایرانی و جلب آنها به دربار و مراکز علمی ، فروگذار نکرده اند، و این رویه تا بدان پایه رسید که انوشیروان پس از باز گشت برزویه حکیم از مسافرت هندوستان، او را با اعزاز تمام پذیرفت و نزد خود نشانید و به او گفت: هرچه خواهی به تو می دهم هر چند که شرکت در پادشاهی باشد. لیکن متأسفانه ذخایر و آثار علمی ایران که در این دوره اندوخته شده بود، هنگام تاخت وتاز تازیان و برچیده شدن شاهنشاهی ساسانی، به دست مهاجمین بی دانش و متعصب، از بین رفت و طعمه آب و آتش گردید.
معدودی از آن که از تباهی و رویدادهای تاریخی در امان بماند همان ها است که بعدها در زمان خلفای دانش پرور عباسی به عربی ترجمه شده و پایه و مایه دانش های اسلامی گردید.
آموزشگاهها از تحقیق و تفحص در تاریخ ایران عصر ساسانی چنین برمی آید که سازمان های علمی و تربیتی آن روزگاران عبارت از خانواده، مدرسه و آتشکده ها بودند. براساس نوشته های کتاب کریستین سن، غلامی  از خدمتگزاران دربار خسرو اول تفصیل تعلیماتی را که آموخته بود بیان داشته است. روشن است که آگاهی از چگونگی آموزش یافتن او کمک بسیاری برای شناخت ویژگی های آموزشی آموزشگاه های عصر ساسانی می نماید.
«در سن مقرر او را به مدرسه گذاشته اند و قسمت های مهم اوستا و زند را به مانند یک هیربد در آنجا از برکرده، سپس در تعلیمات متوسطه ادبیات، تاریخ، فن بیان، هنر، اسب سواری، تیراندازی، نیزه بازی و به کار بردن تبرزین را آموخته و موسیقی و سرود و ستاره شناسی را فرا گرفته و در شطرنج و سایر بازی ها به حد کمال رسیده است و...»
همچنان که پیشتر نیز یاد گردید، عصر ساسانیان با گسترش و توسعه آیین مسیح و همچنین ظهور مکتب های مانوی و مزدکی که مبلغان هریک از اینان در آموزش و تعلیم اصول مورد نظر خویش کوشا و فعال بودند همراه گردید. از سوی دیگر، توسعه و پیشرفت باورهای بودایی و عقاید و افکار چینی نقش اساسی در ایجاد سازمان های نوین آموزشی در ایران ساسانی ایفا نمود، بر این اساس، آموزشگاه ها هم از نظر کیفیت و هم از نظر کمیت توسعه یافته و بسط پیدا نمودند.
بارزترین نمونه آموزشگاه های عصر ساسانی دو مدرسه مشهور ایرانی یکی در شهر «رها» و دیگری در شهر «نصیبین» بود که هریک حدود هشتصد جوینده دانش در خود جای داده بودند. بنا به اسناد به جای مانده از آن دوران، مدت تحصیل در مدرسه نصیبین سه سال بود و طی دو دوره تابستانی و زمستانی مجالس درس برگزار می شد. برای اقامت شاگردان آن نیز مجموعه های متشکل از خانه های کوچک اختصاص یافته بود که در هرکدام هشت الی 10 نفر می زیستند.
از دیگر سوی، شاگردان بدون اجازه مسوولان مدرسه حق خروج از محوطه مدرسه را نداشته و تنها به هنگام تعطیلی مجالس درس اجازه بیرون رفتن می یافتند. شایان توجه است که کلاس های درس مدرسه نصیبین به طور معمول از صبح تا شام برقرار بود. در این روزگار با گسترش دین مسیح و زبان سریانی، حوزه های علمی بسیاری به توسط مسیحیان در شهرهای مختلف ایران بنیان نهاده شد. از این مدارس دانشمندان بزرگ و نام آوری چون نرسی و فرهاد، رئیس دیر شهر موصل و پولس ایرانی که کتابی مشتمل بر بحث منطق به ویژه منطق ارسطویی برای انوشیروان نوشت برخاستند.
نجوم و هیئت یکی از علوم متداول و پیش رفته در دوران ساسانیان علم نجوم و هیئت بود که دانشمندان و منجمان دوره بعد از اسلام از بقایای کتابهای این دوره استفاده کردند و از عقاید ایرانیان در این باب هم ردیف با عقاید رومیان و بابلیان و هندیان مطالبی نقل نموده اند که مورد تأئید و استفاده ستاره شناسان و علمای علم هیئت قرار گرفته است.
فلسفه مانی - اندیشه مزدک در عهد ساسانی دو مکتب نوین مزدکی و مانوی ظهور نمودند و البته این دو مکتب صفحاتی نوین را در تاریخ فلسفه ایران باز نمودند که به جای خود شایان توجه است. آنچه روشن است، مزدکیان و مانویان به تبلیغ اصول خویش پرداخته و بدین ترتیب این دو مکتب توسعه ای روزافزون یافتند، به خصوص حکمت مانوی گسترش بسیار یافت و در پهنه وسیعی از دنیای آن روزگار یعنی از چین تا سرزمین گل (فرانسه) هوادارانی یافت.
شایان توجه است که مانی برای سهولت آموزش اصول آیین خویش به مردم عادی و بی سواد از تصاویر زیبا سود می جست و به همین سبب به مانی نقاش نیز ملقب گردید. از معروفترین کتاب های او که تصاویر زیبا در آن جلوه می نمود کتاب ارژنگ را می توان نام برد.
 مزدک نیز با نشر افکار

برای ارسال اولین نظر کلیک کنید