هر روز!
هر روز!

معماری حرم امام رضا ( نگاهی به ساخت و معماری حرم

معماری حرم امام رضا ( نگاهی به ساخت و معماری حرم

معماری حرم امام رضا ( نگاهی به ساخت و معماری حرم امام رضا (ع) )
امروز، ۱۳ مرداد ماه ۱۳۹۶ سالروز ولادت امام علی بن موسی الرضا علیه السلام هشتمین امام شیعیان است. ایشان در مدینه منوره به دنیا آمد. پدر گرامی شان امام موسی کاظم علیه السلام امام هفتم شیعیان و مادر گرامی شان نجمه خاتون است.
معماری حرم امام رضا ( نگاهی به ساخت و معماری حرم امام رضا (ع) ) : معماری حرم امام رضا ( نگاهی به ساخت و معماری حرم امام رضا (ع) )
: معماری حرم امام رضا ( نگاهی به ساخت و معماری حرم امام رضا (ع) )
به گزارش : آرامگاه هشتمین امام شیعیان در مرکز شهر مشهد مقدس قرار دارد و یکی از بزرگ ترین مساجد جهان به شمار می رود.

حرم مطهر امام رضا (ع) شامل گنبدها، گلدسته ها، نقاره خانه ها، سقاخانه ها، صحن ها، رواق ها، مقبره ها، مساجد، مدارس، تالارها، موزه ها و کتابخانه هاست.
گنبدها شامل گنبد طلا، گنبد گوهرشاد، گنبد الله وردیخان، گنبد پریزاد و گنبد شیخ طبرسی هستند. گلدسته ها به دو دسته عباسی و گوهرشاد تقسیم می شوند.
صحن های حرم مطهر از موارد زیر تشکیل شده است:

رواق دارالحجه
رواق ها بسیار زیاد بوده و از جمله می توان به روضه منوره، رواق غدیر، شیخ طوسی، دارالشرف یا رواق کوثر اشاره نمود.
فضاهای مسقف و محصور در پیرامون حرم، رواق نامیده می شوند. در حال حاضر، بزرگ ترین رواق حرم، رواق امام خمینی به مساحت ۶٬۳۰۰ متر مربع است که قبلاً صحن بوده و عملیات مسقف سازی آن از سال ۱۳۸۱ تا ۱۳۸۵ انجام شده است.

رواق
هم چنین رواق های دارالولایه، دارالحجه و دارالاجابه از رواق های بزرگ حرم امام رضا هستند.
گفتنی است که در حرم امام رضا (ع) دو موزه مرکزی و مردم شناسی نیز وجود دارد. از خدمات این مجموعه نیز باید به مهمان سرای حضرت، دارالشفاء و نمایشگاه آستان قدس رضوی اشاره نمود.
شما می توانید تمامی موارد یاد شده را به صورت تور مجازی در این نشانی تماشا کرده و به صورت مجازی، به زیارت حرم مطهر امام رضا (ع) بپردازید.

این مجموعه حدودا ۲۵۰ هزار متر مربع مساحت و گنجایش ۵۰۰ هزار نفر را دارد. بسیاری از سازه های این حرم، از دوران صفویان به ویژه شاه طهماسب صفوی به جا مانده است.

روضه منوره
روضه منوره که دربرگیرنده پیکر مطهر امام رضا (ع) است، شامل فضایی مربع شکل که مساحت آن ۱۸۹٫۰۳ متر مربع بوده که از این فضا ۱۷٫۱۵ متر مربع آن مساحت ضریح است. روضه منوره از طریق چهار صفه بزرگ در چهار جانب به داخل و خارج حرم مرتبط می شود.
گفتنی است، دوران تیموریان از دوره های درخشان معماری حرم امام رضا (ع) است. در آن دوران به دستور همسر شاهرخ تیموری، مسجد گوهرشاد، یکی از زیباترین و معروف ترین مساجد اسلام، توسط هنرمندان و معماران ایرانی در سمت قبله حرم و صحن جنوبی آن ساخته شد.
به عقیده بسیاری از کارشناسان مسجد گوهرشاد به لحاظ فرم و معماری در جهان اسلام بی نظیر است.

مسجد گوهرشاد
کتیبه های ورودی مسجد گوهرشاد در هیچ کجای جهان اسلام نظیر ندارد. این مسجد با ایوان های بلند و طاق های خوش نقش و کاشیکاری های نفیس از زیباترین مساجد ساخته شده در ایران است.
ضلع های مسجد، همه با کاشی های معرق نفیس آراسته شده و در تمام دیوارها و غرفه های آن اسماء الله و آیات قرآن و احادیثی که بعضی مربوط به مسجد است، وجود دارد، کتیبه ممتاز و تاریخی بایسنقر (فرزند گوهرشاد) که از بهترین ثلث نویسان عهد تیموری بوده، با زیباترین خطوط ثلث بر پیشانی ایوان مقصوره خودنمایی می کند و تاریخ بنای مسجد بر کاشی معرق، در این کتیبه به چشم می خورد.

مسجد گوهرشاد
نخستین گنبد حرم امام رضا (ع) در آغاز قرن ششم هجری و توسط سلطان سنجر سلجوقی از کاشی ساخته شد. این گنبد بارها مورد بازسازی و تعمیر قرار گرفت. گنبد حرم از آجر ساخته شده، و سپس روی آن را با الواح مسی، که روکشی از طلا دارد پوشانده‎اند.
تذهیب این گنبد برای آخرین بار در سال ۱۰۱۰ تا ۱۰۱۶، در زمان شاه عباس صورت گرفته، و به طوری که از گفته‎های محققان برمی‎آید، رویه و سطح این گنبد پیش از آن کاشی‎کاری بوده است.
گنبد طلای حرم امام رضا (ع) دارای دو پوشش در سقف حرم و بالای آن است. پوشش سقف که به صورت مقعر و مقرنس است به نام «قبه» شناخته می شود.
کتیبه هایی که در اطراف گنبد وجود دارند که از نکات جالب آن اشاره به ماجرای پیاده رفتن شاه عباس صفوی از اصفهان به مشهد است که به خط ثلث توسط علیرضا عباسی نوشته شده است.
حرم امام رضا (ع) دارای چند ایوان است که نمونه های قابل توجهی در معماری ایرانی – اسلامی هستند.
ایوان جنوبی که به «ایوان طلا» معروف است توسط امیر علیشیر نوایی، وزیر سلطان حسین بایقرا در قرن نهم هجری ساخته شد. این ایوان که ۲۱ متر ارتفاع دارد از خشت های طلا ساخته شده و دارای چهار در است و سطح آن در زمان نادرشاه افشار طلری شد.

ایوان طلا
ایوان عباسی در زمان شاه عباس صفوی ساخته شد. ارتفاع آن ۲۲ متر است.
ایوان غربی حرم نیز با ۲۴ متر از بلندترین بناهای حرم است و بر سر در آن، ساعت بزرگی وجود دارد، به همین دلیل به آن ایوان ساعت نیز گفته می شود.
ایوان شرقی یا ایوان نقاره خانه نیز مانند ایوان غربی از دو ایوان مجزا تشکیل شده است. بر بلندای این بنا که ۲۶ متر ارتفاع دارد ساختمان نقّاره خانه قرار دارد.
نواختن نقاره، برای آگاهی از نزدیک شدن پایان وقت نماز است که در طول سال به جز ایّام محرم و صفر و دیگر ایّام سوگواری، همه روزه در دو نوبت، ۱۰ دقیقه پیش از طلوع و غروب آفتاب نواخته می شود. علاوه بر آن، در شب های عید پس از نماز مغرب و عشا و روزهای عید، زمان تحویل سال نو و اعلام عید فطر و سحرهای ماه مبارک رمضان نیز نقاره نواخته می شود.
از بناهای معروف حرم، سقاخانه ای است که هم اکنون در وسط صحن

برای ارسال اولین نظر کلیک کنید