مسیر سبز
مسیر سبز

منوچهر والی‌ زاده، لوک خوش شانس همیشه جوان! وطن

منوچهر والی‌ زاده، لوک خوش شانس همیشه جوان! 
 وطن

منوچهر والی‌ زاده، لوک خوش شانس همیشه جوان!
 وطن امروز: منوچهر والی‌زاده یکی از دوبلورهای باسابقه است که از سال 1337 فعالیت خود را در عرصه دوبله آغاز کرد و تا امروز نیز که 53 سال از آن زمان می‌گذرد همچنان به عنوان مدیردوبلاژ، دوبلور و گوینده رادیو فعالیت می‌کند.

 اين صدا نيم‌قرن است كه خوب مانده است! اگرچه والی‌زاده پیش از گرایش به دوبله فعالیت در تئاتر را تجربه کرد و حتی در دهه 40 به عنوان بازیگر در چند فیلم سینمایی نیز ظاهر شد اما عشق به دوبله او را به سمت این هنر هدایت کرد طوری که امروز حرفه اصلی خود را دوبله می‌داند .

آقای والی‌زاده! می‌خواستم سوال اول را درباره مقایسه وضعیت دوبله در دهه فعلی و دهه 30 شروع کنم. در دهه 30 که شما نیز در آن سال‌ها پا به عرصه دوبله گذاشتید دوبله چه ویژگی‌هایی داشت و در حال حاضر چه شاخصه‌هایی به آن اضافه شده است؟

شاید بتوان مهم‌ترین ویژگی آن زمان را جمیعت اندک تهران قلمداد کرد. در آن سال‌ها تهران

3-2 میلیون نفر جمعیت داشت و امروز همان‌طور که می‌دانید تهران 15 میلیون جمعیت دارد که بیش از نیمی از این جمیعت را جوانان تشکیل داده‌اند، ضمن اینکه در دهه 30، حیطه دوبله کوچک بود و به اندازه امروز گسترده نشده بود. روی این اصل غالبا کسانی به این حرفه رو می‌آوردند که استعداد و صدای خوبی داشتند، خیلی زود هم جذب کار می‌شدند.



ظاهرا پیش از گرایش به دوبله مدتی تئاتر را نیز تجربه کردید؟

درست است. می‌توان گفت تئاتر را از خانه جوانان شروع کردم و در همین مکان تئاترهای آماتور کار می‌کردیم یعنی بیشتر نمایش‌هایی که برای مدارس اجرا می‌شد. کارگردانی این نمایش‌ها را نیز پرویز قدیمی‌فر برعهده داشت که کارمند شرکت نفت بود ولی به دلیل علاقه‌ای که به تئاتر داشت بعدازظهرها به خانه جوانان می‌آمد و با ما تئاتر کار می‌کرد. من نیز در عين حال که در دبیرستان درس می‌خواندم به خانه جوانان رفت و آمد داشتم و تئاتر کار می‌کردم.

 به تدریج فعالیت خود در تئاتر آماتور را به تئاتر حرفه‌ای ارتقا دادم و به تئاترهای لاله‌زار آمدم. در آن دهه یعنی دهه 30 و 40، بهترین تئاترها و سینماها در لاله‌زار متمرکز بودند. من قرابت خاصی با لاله‌زار داشتم؛ نخست اینکه در این محله‌ها‌ زاده و بزرگ شده بودم و دیگر اینکه به کار هنری از صمیم قلب عشق می‌ورزیدم. وقتی به تئاتر حرفه‌ای در لاله‌زار آمدم، برای نخستین‌بار در نمایشی با عنوان «افسانه مرغ هندی» به عنوان بازیگر ظاهر شدم.

 در این نمایش، رل کوچکی به من دادند که باید یک جمله حرف می‌زدم. بازیگر نقش اصلی این نمایش نیز جواد بازیاران بود که در حال حاضر از دوبلورهای معروف است. وقتی نقش خود را در این نمایش ایفا کردم، یکی از بازیگران تئاتر به نام منصور متین به من گفت آیا می‌خواهی دوبله کار کنی؟ من هم به دلیل علاقه‌مندی که از کودکی به گویندگی و دوبله داشتم پذیرفتم.



یادم هست یکی از صداهایی که اصلا مرا به سمت دوبله جذب کرد، صدای زنده‌یاد عطاءالله کاملی بود که آنونس فيلمي را در سینما رکس لاله‌زار به نام «شعله‌های سوزان آمستردام» اجرا می‌کرد و به قدری این آنونس را زیبا می‌گفت که جذب صدای او شده بودم.

 به هر حال به پیشنهاد متین به دوبله آمدم و زیر نظر او آموزش‌های لازم را دیدم. مدتی هم نزد زنده‌یاد مهین دیهیم به فراگیری فن بیان و دیگر موارد لازم در دوبله پرداختم تا اینکه توسط منصور متین به علی کسمایی که خداوند ایشان را بیامرزد معرفی شدم. من با کسمایی 2 فیلم کار کردم و در فیلم سوم، او صداپیشگی نقش اصلی فیلم را به من داد. مهم‌ترین ویژگی زنده‌یاد کسمایی نیز این بود که علاوه بر اینکه جوانان را به سمت کار دوبلاژ ‌ترغیب می‌کرد، به آنها فرصت می‌داد. کسمایی استاد مسلم بسیاری از دوبلورهای امروز به شمار می‌رود چون جزو اولین کسانی بود که دوبله را شروع کرد.

این درست است که در دهه 30 برخی فیلم‌ها در خارج از کشور دوبله می‌شد؟

بله، دوبله برخی فیلم‌ها در ایتالیا و هند صورت می‌گرفت و هنرمندان پیشکسوت این عرصه نیز در این کشورها به دوبله فیلم‌ها می‌پرداختند که از جمله آنها می‌توان به مرتضی حنانه، حسین سرشار، منوچهر زمانی، بهارلو و... اشاره کرد. البته دوبله‌هایی که این هنرمندان در ایتالیا انجام می‌دادند به معنی واقعی دوبله‌های شیرین و به یاد ماندنی بود زیرا آنها به جای هنرمندان بزرگ سینمای آن زمان مثل سوفیا لورن، جینا لولوبریجیدا، مارچلو ماستریانی، دسیکا و... حرف می‌زدند. به هر حال فیلم‌ها در آن دهه هم در ایران دوبله می‌شد و هم در ایتالیا.



به خود شما پیشنهاد دوبله در ایتالیا داده شد؟

نه، من به آنجا نرسیدم. زمانی که من در دوبله جان گرفتم مساله دوبله فیلم در ایتالیا دیگر برچیده شده بود و همه دوبلورها در تهران متمرکز شده بودند. البته من کنار کار دوبله، در شرکت تلفن نیز مشغول به کار بودم.

چطور شد تئاتر را ادامه ندادید؟

چون به حیطه دوبله وارد شدم و به دلیل علاقه وافری که به دوبله داشتم ماندگار شدم و کار شب و روز من دوبله شد. 3 سال کارمند شرکت تلفن بودم. ساعت 7 صبح سرکار می‌رفتم و ساعت 9 صبح زنده‌یاد کسمایی به من تلفن می‌کرد که کجایی و چرا نمی‌آیی. منظورم این است که اینقدر پیگیر جذب جوانان بود. اخلاق و منش خوبی هم داشت.

 او به جوانان فرصت یادگیری می‌داد و به نظرم همین مهم بود. من هم می‌رفتم و در استودیوی ایران‌فیلم به دوبله می‌پرداختم. ایشان استاد مسلم خیلی از دوبلورهای امروز است چون جزو اولین کسانی بود که دوبله را شروع کرد. کار در دوبله به قدری مرا شیفته و مشغول کرد که بعد از 3 سال کار کردن در شرکت تلفن بیرون آمدم و تنها در دوبله فعالیت کردم.

برخی دوبلورهای پیشکسوت امروز بر ای

برای ارسال اولین نظر کلیک کنید